Lean Six Sigma: les 10 van 10, Je eigen mini-verbeterplan
Een verbeterplan maken: alles samen op één A4
Je kent nu de losse tools. Een verbeterplan zet ze op één vel papier: wat is het probleem, wat is er gemeten, wat is de oorzaak, wat is getest en hoe blijft het goed? In deze laatste les maakt Sanne van het retourteam haar plan, en daarna maak jij het jouwe.
Waarom een verbeterplan op één A4?
Een verbeterplan dwingt je om kort en duidelijk te zijn. Het komt uit het A3-denken van Toyota: een probleem en de aanpak op één vel papier, zodat iedereen kan volgen wat er gebeurt. Wij gebruiken een kleine versie op één A4. Alles wat je in deze cursus leerde, krijgt er een plek op. Alle getallen zijn bedacht voor deze cursus.
Eerst de proceskaart, dan het resultaat
Sanne begint met de kaart van het proces. Links de situatie van vóór de verbetering, rechts de situatie die ze wil. Wil je het verschil zien, klik dan op de tabbladen.
Huidige situatie
Informatie formulier en mail in de gedeelde mailbox
Toekomstige situatie
Informatie formulier en mail in de gedeelde mailbox
De toekomstige situatie is het ontwerp. Wat er in de praktijk gebeurt, meet Sanne daarna met echte aanvragen. Dit zijn de doorlooptijden van 10 aanvragen voor en na de verbetering. De afspraak met de klant is 1 werkdag.
Voor de verbetering gemiddeld 4 werkdagen, van 1 tot 8 9 van 10 boven de grens
Na de verbetering gemiddeld 1,2 werkdagen, van 1 tot 2 2 van 10 boven de grens
In werkdagen. Bedachte cijfers van 10 aanvragen per groep.
Het gemiddelde zakt van 4 naar 1,2 werkdagen en de uitschieters zijn weg. Voor de verbetering waren 9 van de 10 aanvragen later dan de afspraak, nu 2 van de 10. Het doel van 9 op de 10 klanten binnen 1 werkdag is nog niet helemaal gehaald. Dat is geen mislukking. Sanne heeft nu een volgende stap om op te letten.
Het plan van Sanne
Zo ziet het verbeterplan van Sanne eruit. Elke regel komt uit een eerdere les.
| Onderdeel | Sanne vult in |
|---|---|
| Probleem | Klanten wachten gemiddeld 4 werkdagen op hun retourlabel. De belofte is 1 werkdag. |
| Nulmeting | 4 werkdagen gemiddeld. 1 op de 5 dossiers gaat terug naar de klant (20%). |
| Doel | Binnen 8 weken krijgen 9 van de 10 klanten hun label binnen 1 werkdag. |
| Oorzaak (bevestigd) | Ordernummer en foto bij schade ontbreken vaak, want het formulier heeft geen verplichte velden. Goedkeuren gebeurt in een stapel, met wachttijd als gevolg. |
| Maatregel | Verplichte velden, een standaardantwoord voor mailaanvragen en zelf goedkeuren tot € 100. |
| Test (PDCA) | 2 weken testen met verplichte velden. Meetpunt: het deel van de dossiers dat terug moet naar de klant. |
| Resultaat | Teruggestuurde dossiers van 20% naar 8%. Doorlooptijd van gemiddeld 4 naar 1,2 werkdagen. |
| Borging | Standaardwerkwijze op één A4, wekelijkse telling op het teambord, een eigenaar van het formulier. |
| Volgende stap | Een nieuwe PDCA-ronde voor het verkeerde retouradres. |
Kijk wat er niet in staat: geen naam van iemand die schuld heeft. Het plan gaat over de werkwijze, niet over personen.
Welke tool bij welke vraag?
Twijfel je welke tool je nodig hebt? Gebruik dit overzicht.
| Je vraag | Tool | Les |
|---|---|---|
| Waar zit de verspilling? | De acht verspillingen | Les 2 |
| Hoe is mijn werkplek of map ingericht? | 5S | Les 3 |
| Hoe test ik een kleine verbetering? | PDCA | Les 4 |
| Hoe blijf ik elke dag verbeteren? | Kaizen | Les 5 |
| Waar wacht het werk en hoe lang? | Value stream mapping | Les 6 |
| Wat zijn mogelijke oorzaken? | Visgraat en 5 keer waarom | Les 7 |
| Welke oorzaken komen het vaakst voor? | Paretoanalyse | Les 8 |
| Hoe pak ik een groter probleem aan? | DMAIC en variatie | Les 9 |
Veelgemaakte fout
Het plan maken zonder nulmeting, of stoppen als het plan klaar is. Een plan zonder cijfers van vóór de verbetering bewijst niets. En zonder borging glijdt het team terug naar de oude manier van werken. Plan daarom de eerste controle meteen in je agenda.
Klein beginnen en je leidinggevende meenemen
- Kies klein. Een ergernis die vaak terugkomt en waar je zelf iets aan kunt doen.
- Tel eerst. Een paar weken turven is genoeg voor een nulmeting.
- Laat het zien op papier. Een A4 met cijfers overtuigt meer dan een mening.
- Vraag je collega's. Zij kennen het werk. Kijk samen op de gemba, de plek waar het werk gebeurt.
- Vier kleine winst. Een eerste verbetering geeft het team zin in de volgende.
Probeer het zelf
Maak je eigen verbeterplan. Neem de tabel over op papier of in Word of Excel. Vul eerst probleem en nulmeting in, de rest vul je in naarmate je verder komt.
| Onderdeel | Mijn plan |
|---|---|
| Probleem | |
| Nulmeting (wat heb ik geteld?) | |
| Doel (hoeveel, wanneer?) | |
| Oorzaak (hoe heb ik die gecontroleerd?) | |
| Maatregel | |
| Test (wat, hoe lang, welk meetpunt?) | |
| Resultaat (voor en na) | |
| Borging (standaard, meten, eigenaar) | |
| Volgende stap |
Hoe verder?
Wil je dieper gaan, dan kun je een belt-opleiding volgen bij een opleider of examenorganisatie. Belts zijn niveaus zoals Yellow, Green en Black. Er is geen centrale instantie: elke aanbieder stelt eigen eisen, examens en soms een eigen project. Vergelijk daarom zelf wat een aanbieder vraagt en wat je ervoor terugkrijgt. Deze cursus is een kennismaking en bereidt je niet voor op een belt-examen. Wel heb je er gratis de basis mee geleerd en geoefend. Meer over belts staat in les 1.
Onthoud
- Een verbeterplan zet probleem, nulmeting, doel, oorzaak, maatregel, test, resultaat, borging en volgende stap op één A4.
- Zonder nulmeting kun je geen verbetering aantonen. Zonder borging verdwijnt de verbetering weer.
- Bekijk bij het resultaat het gemiddelde én de spreiding.
- Het plan gaat over de werkwijze, niet over personen.
- Begin klein en laat je leidinggevende en collega's meedoen.
Check jezelf
Welke onderdelen horen in een verbeterplan?
Probleem, nulmeting, doel, oorzaak, maatregel, test, resultaat, borging en volgende stap.
Wat betekent borgen?
Dat de verbetering blijft bestaan: de nieuwe werkwijze vastleggen, blijven meten en iemand eigenaar maken.
Bij Koperpot: van hoeveel naar hoeveel procent ging het aantal teruggestuurde dossiers in de test?
Van 20% (1 op 5) naar 8%.
Klaar voor de eindtoets?
Je hebt alle lessen gehad. Doe nu de eindtoets. De toets en de hele cursus zijn gratis. Slaag je, dan kun je daarna eventueel een persoonlijk bewijs van deelname bestellen. Dat bewijs is geen belt, geen diploma en geen erkende certificering. Het laat alleen zien dat je deze cursus hebt gevolgd.
Iets aan gehad? Gun het een ander ook: deel de cursus.
Veelgestelde vragen
Hoe maak je een verbeterplan?
Begin met het probleem en een nulmeting. Zoek daarna de oorzaak en controleer die met gegevens. Kies één maatregel, test die klein, vergelijk het resultaat met de nulmeting en leg vast hoe je het zo houdt. Alles past op één A4.
Wat is de A3-methode?
A3-denken komt uit het Toyota-denken. Je zet een probleem en de aanpak op één vel A3: achtergrond, huidige situatie, doel, oorzaken, maatregelen, plan en opvolging. In deze cursus gebruik je een eenvoudige versie op één A4.
Wat is borgen?
Borgen betekent dat een verbetering blijft bestaan. Je legt de nieuwe werkwijze vast, blijft meten en geeft iemand de verantwoordelijkheid. Zonder borging glijdt een team vaak terug naar de oude manier van werken.
Hoe begin ik klein met procesverbetering?
Kies een ergernis die vaak terugkomt en die je zelf kunt beïnvloeden. Tel een paar weken hoe vaak het gebeurt, test één kleine maatregel en meet opnieuw. Zo bouw je ervaring op zonder groot project.